Honiad: Yr un yw ‘cleifion’ a ‘llwybrau’ wrth fynd i’r afael â rhestrau aros y Gwasanaeth Iechyd
Bob mis, mae Llywodraeth Cymru yn cyhoeddi’r ystadegau diweddaraf ar berfformiad a gweithgaredd y GIG, gan ddefnyddio data Iechyd a Gofal Digidol Cymru ac Ymddiriedolaeth Gwasanaethau Ambiwlans Cymru.
Fel rheol, mae’r data’n cyfrif sawl gwaith y caiff un o wasanaethau’r GIG ei ddefnyddio. Camsyniad cyffredin yw eu bod yn cyfrif nifer y cleifion a ddefnyddiodd y gwasanaeth.
Bydd llwybr claf yn agor pan fydd yr ysbyty’n cael atgyfeiriad gan feddyg teulu neu weithiwr gofal iechyd proffesiynol arall. Bydd amser aros y claf yn dechrau ar yr adeg honno. Gall cleifion sydd ag anghenion cymhleth fod ag atgyfeiriadau ar gyfer sawl math o driniaeth, ac felly gall mwy nag un llwybr fod wedi’i agor ar eu cyfer.
Er y gall ymddangos bod termau fel ‘llwybrau cleifion’ a ‘cleifion’ yn gyfystyr â’i gilydd, y gwahaniaeth allweddol yw y gallai’r un claf ddefnyddio gwasanaethau’r GIG sawl gwaith. Unwaith yn unig y bydd claf unigol yn cael ei gyfrif wrth fesur cleifion, ond gall gael ei gyfrif sawl gwaith wrth fesur llwybr cleifion.
Golyga hyn fod nifer y cleifion sy’n aros am wasanaethau’r GIG bob amser yn is na nifer y llwybrau cleifion sy’n agored. O ganlyniad, mae defnyddio mesuriadau fel llwybrau cleifion yn caniatáu inni fesur gweithgarwch y GIG yn gyfan mewn modd na fyddai cyfrif “cleifion” yn unig yn ei ganiatáu.
Ceir rhagor o wybodaeth yn: Diweddariad gan y Prif Ystadegydd: egluro ystadegau gweithgarwch a pherfformiad y GIG | Blog Digidol a Data (llyw.cymru)